Canal latéral à la loire, reisverslag 2003: prelude

Het is half negen 's avonds als ik mijn pen pak om voor het eerst wat op te schrijven. We zijn vandaag op reis gegaan voor een vaarvakantie van veertien dagen op het Canal du Nivernais. We zijn met de auto met z'n vijven naar Dompierre-sur-Besbre gereden: onze kinderen Pepijn en Maarten, Marga, mijn moeder en ik. Verder is per trein mijn broer Robert gekomen. Ook hij gaat voor een dag of tien met ons mee.

De reis per auto verliep voorspoedig. Het is tweede paasdag en er was weinig verkeer. We zijn daarom ruim op tijd in de buurt van de basis waar we de boot hebben gehuurd.

	We hebben zelfs tijd om bij de kanaalbrug over de Allier in Nevers te kijken. We zien hem eerst uit de auto. De weg loopt er op enige afstand naast. Het is een kanaalbrug met zeer veel gemetselde bogen. Het lijkt of het kanaal over de kanaalbrug nergens naar toe voert maar dat komt door de dubbele sluis met een groot verval die er direct aan gekoppeld is. Die sluis heeft een verval van meer dan negen meter vanaf de kanaalbrug naar beneden.
Nadat we de kanaalbrug goed hebben bekeken, rij ik nog een klein stukje verder naar de ronde sluis die iets verder op ligt aan een zijtak van het Canal latéral à la Loire: Embranchement des Lorrains. De ronde sluis is gebouwd om een verbinding te maken tussen het Canal latéral à la Loire en de rivier de Allier. Bij de ronde sluis staat een statige sluiswachterswoning.
	Vlak naast elkaar (tien over twee als je de ronde sluis al klok bekijkt) zijn de forse gesloten sluisdeuren naar de Allier en de openstaande deuren naar het zijkanaal. Verder zijn er geen openingen in de sluis. De ronde sluis is gebouwd in 1838. In de monding van de Allier werd zand gewonnen. Door de sluis konden platbodems met 50 ton zand worden gelaten.

De platbodems werden tegen de stroming van de Allier in de sluis getrokken door paarden. Later kwam hier een tractor voor in de plaats. Door daling van het waterpeil in de Allier en andere zandwinmethoden raakte de sluis buiten gebruik. In het midden van de twintigste eeuw is de ronde sluis omgebouwd tot een bezinkingsbassin. Nu loopt er een muur dwars door de sluis. Via de ronde Ecluse des Lorrains en het Embranchement des Lorrains wordt nu water naar het Canal latéral à la Loire aangevoerd. Alhoewel de jongens eerst geen zin hadden ook hier even te stoppen, zijn ze er moeilijk weg te krijgen. Ze zijn op hagedissenjacht.

Om een uur of vijf zijn we bij het verhuurbedrijf. Het is bij een klein haventje met rondom een aantal loodsen. We pakken onze spullen over van de auto naar de boot en krijgen instructies. Omdat het al de vierde keer is dat we varen en we al eerder met dit type boot hebben gevaren, laten we in overleg de proefvaart achterwege.

Om kwart voor zeven halen we Robert op van het station. Hij komt in een modern glazen treintje. Alles loopt gesmeerd en we besluiten nog een klein stukje te varen om niet 's nachts in de verhuurbasis te liggen. We varen over de zijtak, Embranchement de Dompierre naar het Canal latéral à la Loire. Het eerste stukje is erg nauw. Er moeten hier geen tegenliggers komen. Bij de bruggetjes is het nog smaller, hooguit vijf meter breed. Als we bij het Canal latéral à la Loire komen ligt direct rechts een sluis dus we moeten er wel linksaf. De sluizen zijn op dit tijdstip immers al gesloten. Aan de noordzijde van het kanaal ligt een eeuwenoude abdij, Abbaye des Sept-Fons, en aan de zuidzijde een zwarte ijzergieterij van Peugeot met schoorstenen, spoorwegwagons en het bijbehorende industriële lawaai. Wat een enorme tegenstelling. We varen beide complexen voorbij en meren aan naast een veld met bloeiend koolzaad. De oevers van het kanaal zijn gemaakt van stalen damwanden. Aan de bomen langs het kanaal zijn de eerste tekenen van bladgroei te ontdekken maar ze zijn overwegend nog kaal. Het jaagpad is onverhard. Ik kan zien dat het al een poos niet geregend heeft. We eten aan boord onze uit Nederland meegebrachte maaltijden.